نظرات را در تلگرام بخوانید (مشاهده)
اسپرد خرید و فروش USDT؛ چطور صرافی ارزان‌تر را پیدا کنیم؟
موقع خرید تتر، اختلاف چند تومانی بین قیمت خرید و فروش ممکن است خیلی کم به نظر برسد؛ اما همین فاصله برای کسی که مرتب خرید و فروش می‌کند، به یک هزینه واقعی تبدیل می‌شود. این اختلاف قیمت که به عنوان اسپرد شناخته می‌شود، در صرافی‌های مختلف و حتی در یک صرافی در ساعت‌های مختلف یکسان نیست. به همین خاطر موقع مقایسه صرافی‌ها، فقط نگاه کردن به قیمت اعلام‌شده یا کارمزد معاملات کافی نیست.
اسپرد چیست و چه تاثیری در بازار کریپتو دارد؟
اسپرد یا Spread به فاصله بین بهترین قیمت خرید یا Bid و بهترین قیمت فروش یا Ask یک دارایی گفته می‌شود. به عبارت دیگر وقتی کاربر قصد خرید دارد، معمولاً با قیمت Ask مواجه است و موقع فروش، سفارش او در سمت Bid قرار می‌گیرد. فاصله بین این دو قیمت، اسپرد است.
برای مثال فرض کنید در یک لحظه، بهترین قیمت خرید تتر ۱۰۰ هزار تومان و بهترین قیمت فروش آن ۱۰۰ هزار و ۵۰۰ تومان باشد. اختلاف این دو عدد ۵۰۰ تومان است. اگر کاربر بلافاصله تتر را بخرد و همان لحظه بفروشد، همین فاصله باعث می‌شود مبلغ دریافتی‌اش کمتر از مبلغ پرداختی باشد (بدون توجه به کارمزد و سایر هزینه‌ها). بنابراین اسپرد را می‌توان یکی از هزینه‌های معاملاتی دانست؛ هرچند لزوماً همان کارمزدی نیست که صرافی به‌صورت جداگانه از معامله دریافت می‌کند.
اهمیت اسپرد زمانی بیشتر می‌شود که حجم معامله یا تعداد معاملات زیاد باشد. برای یک خرید کوچک، اختلاف چند صد تومانی ممکن است چندان مهم نباشد؛ اما اگر کاربر مرتباً خرید و فروش کند، همین اختلاف‌های کوچک روی هزینه نهایی اثر می‌گذارند. از طرف دیگر، در سفارش‌های بزرگ ممکن است تمام حجم معامله در بهترین قیمت موجود انجام نشود و سفارش به قیمت‌های بعدی دفتر سفارش برسد. این اتفاق که با مفهوم اسلیپیج یا لغزش قیمت مرتبط است، می‌تواند هزینه واقعی معامله را بیشتر کند.
انواع اسپرد
اسپرد در بازار ارز دیجیتال معمولاً به ۳ دسته زیر تقسیم می‌شود.
۱. اسپرد بین صرافی‌ها
اسپرد بین صرافی‌ها دقیقاً همان Bid-Ask Spread نیست و برای مثال به تفاوت قیمت usdt در دو صرافی اشاره دارد. مثلاً ممکن است بهترین قیمت خرید تتر در یک پلتفرم با بهترین قیمت خرید آن در پلتفرم دیگر متفاوت باشد. این اختلاف معمولاً به ساختار بازار، نقدشوندگی، عرضه و تقاضا و شرایط پلتفرم‌ها مربوط است.
۲. اسپرد درون صرافی
نوع دیگر اسپرد، اسپرد درون صرافی است؛ یعنی فاصله بین بهترین سفارش خرید و بهترین سفارش فروش در همان بازار. در صرافی‌هایی که دفتر سفارش دارند، این فاصله از سفارش‌های ثبت‌شده کاربران شکل می‌گیرد. هرچه تعداد سفارش‌ها و عمق بازار بیشتر باشد، معمولاً امکان نزدیک‌تر شدن قیمت‌های Bid و Ask بیشتر است.
۳. اسپرد تقویمی
اسپرد تقویمی (Calendar Spread) با اختلاف معمول قیمت خرید و فروش فرق دارد و بیشتر در بازار مشتقه استفاده می‌شود. در این روش، معامله‌گر اختلاف قیمت دو قرارداد روی یک دارایی با تاریخ سررسید متفاوت را مقایسه می‌کند. بنابراین اسپرد تقویمی با اختلاف لحظه‌ای قیمت خرید و فروش یکی نیست.
عوامل موثر بر اسپرد ارزهای دیجیتال
از بین مهم‌ترین عوامل موثر بر اسپرد ارزهای دیجیتال می‌توان به موارد زیر اشاره کرد.
۱. نقدشوندگی
یکی از مهم‌ترین عوامل، نقدشوندگی بازار است. در بازاری که تعداد زیادی خریدار و فروشنده وجود دارد، سفارش‌ها به همدیگر نزدیک‌تر می‌شوند و فاصله Bid و Ask می‌تواند کاهش پیدا کند. در مقابل، بازار کم‌عمق ممکن است فاصله بیشتری میان سفارش‌های خرید و فروش داشته باشد.
۲. حجم معاملات
حجم معاملات هم مهم است. حجم بالاتر معمولاً نشان می‌دهد مشارکت بیشتری در بازار وجود دارد، هرچند حجم به‌تنهایی تضمین نمی‌کند که اجرای هر سفارش با کمترین هزینه انجام شود. عمق دفتر سفارش اهمیت زیادی دارد؛ چون ممکن است یک صرافی در قیمت اول حجم محدودی داشته باشد و سفارش بزرگ کاربر را به قیمت‌های بعدی هدایت کند.
۳. نوسانات بازار
در زمان‌هایی که قیمت usdt یا بقیه دارایی‌های دیجیتال با سرعت زیادی تغییر می‌کند، فاصله سفارش‌های خرید و فروش می‌تواند تغییر کند. در چنین شرایطی، حتی عددی که چند ثانیه قبل روی صفحه دیده شده، ممکن است موقع ثبت سفارش دیگر معتبر نباشد.
۴. عرضه و تقاضا
عرضه و تقاضای داخلی هر صرافی هم باعث می‌شود قیمت یک دارایی در پلتفرم‌های مختلف دقیقاً یکسان نباشد. بازار هر صرافی سفارش‌های خاص خودش را دارد و همین موضوع می‌تواند باعث اختلاف قیمت شود. بنابراین مقایسه قیمت یک صرافی با صرافی دیگر باید در یک زمان مشخص و برای حجم یکسانی انجام شود.
۵. نوع سفارش
در نهایت، نوع سفارش نیز اهمیت دارد. سفارش محدود (Limit Order) به کاربر اجازه می‌دهد قیمت مورد نظرش را تعیین کند، در حالی که سفارش بازار (Market Order) برای اجرای سریع، بهترین قیمت‌های موجود در دفتر سفارش را مصرف می‌کند. در سفارش‌های بزرگ، همین تفاوت می‌تواند روی قیمت میانگین اجرای معامله اثر بگذارد.
کدام صرافی اسپرد کمتری دارد؟
جواب این سوال را نمی‌توان با معرفی یک صرافی داد؛ چون اسپرد یک عدد ثابت نیست و همان‌طور که گفتیم با عواملی مثل زمان، حجم سفارش، نقدشوندگی و وضعیت بازار تغییر می‌کند. حتی ممکن است یک صرافی برای معامله‌ای با حجم مشخص در یک ساعت اسپرد مناسب‌تری داشته باشد و در زمان دیگری شرایط متفاوت شود.
روش دقیق‌تر این است که چند صرافی را در یک لحظه و با یک حجم مشخص مقایسه کنید. برای مثال اگر قصد خرید ۱٬۰۰۰ تتر دارید، قیمت نهایی خرید همین مقدار را در چند صرافی بررسی کنید. بعد قیمت فروش همان مقدار را هم در همان لحظه مشاهده کنید. در مرحله بعد، کارمزد معامله را به هزینه اضافه کنید. این روش تصویر واقعی‌تری از هزینه معامله ارائه می‌دهد.
مثلا فرض کنید در صرافی A، بهترین قیمت خرید تتر ۹۹,۵۰۰ تومان و بهترین قیمت فروش ۱۰۰,۵۰۰ تومان است (اسپرد ۱,۰۰۰ تومان). اگر کارمزد معامله ۱ درصد باشد، خرید هر تتر در نهایت حدود ۱۰۱,۵۰۵ تومان هزینه دارد.
در صرافی B، بهترین قیمت خرید ۹۹,۰۰۰ تومان و بهترین قیمت فروش ۱۰۱,۰۰۰ تومان است (اسپرد ۲,۰۰۰ تومان). با این حال با کارمزد ۰.۲ درصدی هزینه نهایی خرید هر تتر حدود ۱۰۱,۲۰۲ تومان می‌شود.
بنابراین اسپرد کمتر همیشه به معنی خرید ارزان‌تر نیست و باید کارمزد را هم در هزینه نهایی معامله حساب کرد. گفتنی است با بررسی بازار USDT/IRT و دفتر سفارش صرافی‌های داخلی مثل نوبیتکس می‌توانید اسپرد خرید و فروش USDT را در آن‌ها بررسی کنید.
در نهایت، بهتر است مقایسه را فقط به یک روز یا یک معامله محدود نکنید. اگر خرید و فروش تتر را به‌صورت مستمر انجام می‌دهید، چند بار در شرایط مختلف بازار قیمت‌ها، اسپرد، کارمزد و عمق سفارش‌ها را بررسی کنید. نتیجه این بررسی برای الگوی معاملاتی شما کاربردی‌تر از یک رتبه‌بندی ثابت میان صرافی‌ها خواهد بود.
جمع‌بندی
اسپرد فاصله قیمت خرید و فروش یک دارایی است و در عمل بخشی از هزینه واقعی معامله را تشکیل می‌دهد. برای پیدا کردن صرافی مناسب نباید فقط کارمزد یا قیمت لحظه‌ای را ببینید؛ بلکه باید اسپرد، عمق بازار، حجم سفارش، کارمزد و قیمت نهایی اجرای معامله را در یک زمان مشخص کنار هم قرار دهید. بنابراین نمی‌توان یک صرافی را در همه شرایط دارای کمترین اسپرد دانست؛ معیار مناسب‌تر، مقایسه هزینه نهایی برای حجم و زمان معامله مورد نظر شماست.